نفتی ها /پایگاه تحلیلی خبری "نفتیها" گزارشی با عنوان «خورشیدیسازی با جیب مردم؛ دولت هم برق میخواهد، هم سرمایه مردم را!» منتشر کرد. انتشار این گزارش، سازمان انرژیهای تجدیدپذیر و بهرهوری انرژی برق (ساتبا) را بر آن داشت تا توضیحاتی را در پاسخ به محورهای مطرحشده در گزارش، به دفتر این پایگاه ارسال کند که این توضیحات، بدون هیچگونه دخل و تصرف و عیناً بهصورت جوابیه منتشر میشود.
ساتبا در این جوابیه، ضمن تشریح جزئیات مدل جدید تأمین مالی نیروگاههای خورشیدی پشتبامی موسوم به «بام نیرو»، به موضوعاتی از جمله سهم آورده متقاضیان، مشارکت صندوق توسعه ملی و سرمایهگذاران بخش خصوصی، مالکیت نیروگاه پس از پایان دوره بازپرداخت، تأمین تجهیزات و سازوکار بازگشت سرمایه پرداخته است.
متن کامل جوابیه ارسالی سازمان ساتبا به شرح زیر است:
سردبیر محترم پایگاه خبری «نفتیها»
با سلام و احترام
موضوع: توضیح در خصوص مطلب منتشر شده با عنوان «خورشیدیسازی با جیب مردم؛ دولت هم برق میخواهد، هم سرمایه مردم را!»
ضمن تشکر از دقت نظر و دغدغهمندی آن رسانه وزین نسبت به مسائل کلان کشور و حوزهای که عموم مردم را در بر میگیرد، موارد ذیل جهت تنویر افکار عمومی و تشریح ابعاد دقیق طرحهای توسعه انرژیهای تجدیدپذیر ارسال میگردد.
خواهشمند است دستور فرمایید به منظور آگاهی مخاطبان محترم آن رسانه، این توضیحات در اولین فرصت ممکن و به نحو مقتضی منتشر شود.
۱. در طرح جدید، آورده متقاضی تنها ۱۰ درصد است
برخلاف آنچه در گزارش مذکور درباره آورده سنگین متقاضی ذکر شده است، با استناد به مصاحبههای اخیر در یکی از مدل های ارایه شده توسط مهندس محسن طرزطلب، معاون وزیر نیرو و رئیس سازمان ساتبا و سایر مدیران این سازمان (مشاهده جزئیات در پایگاه خبری ساتبا)، در مدل جدید پیشنهاد شده است که ۵۰ درصد از منابع صندوق توسعه ملی، ۴۰ درصد توسط سرمایهگذار و تنها ۱۰ درصد به عنوان آورده متقاضی برای نصب نیروگاه خورشیدی بر بام منازل در نظر گرفته شود؛ رویکردی که به هیچ عنوان فشار اقتصادی سنگینی را به دوش خانوارها وارد نمیکند.
۲. نیروگاه خورشیدی، یک دارایی ارزشمند برای خانوار
نیروگاههای خورشیدی نصبشده در این روش، پس از اتمام دوران بازپرداخت، به عنوان دارایی قطعی در اختیار متقاضیان قرار خواهد گرفت. ضمن آنکه در صورت درخواست متقاضی، امکان بهرهمندی از درآمد حاصل از فروش برق پیش از اتمام دوره نیز پیشبینی شده است که در این صورت، دوره بازپرداخت متناسب با آن تنظیم خواهد شد.
۳. نیروگاه خانگی، گامی در جهت کاهش ناترازی با مشارکت ذینفعان
ناترازی برق یک چالش ملی است و رفع آن نیازمند عزم همگانی است. طرح توسعه نیروگاههای پشتبامی («بام نیرو») نه به عنوان تحمیل بار مالی، بلکه به عنوان یک فرصت اقتصادی و سرمایهگذاری پرسود برای مصرفکنندگان طراحی شده است تا ضمن کمک به پایداری شبکه، منبع درآمد پایداری برای خانوارها ایجاد کند.
۴. ارائه بسته کامل تجهیزات در دستور کار
برخلاف تصور رایج درباره تجهیزات خورشیدی، در مدل جدید ساتبا بستههای کاملاً کاربردی شامل پنل خورشیدی، باتری ذخیرهساز و اینورتر هیبریدی پیشبینی شده که توسط بخش خصوصی به نظارت ساتبا تأمین میشود. این یعنی مشترک نهتنها به تولید برق میپردازد، بلکه در زمان قطعیهای شبکه نیز دارای برق پایدار و مطمئن در واحد مسکونی یا تجاری خود خواهد بود.
۵. رفع چالشهای زنجیره تأمین و تقویت ساخت داخل
ساتبا به چالشهای زنجیره تأمین و وابستگیهای تجهیزاتی کاملاً آگاه است. با این حال، با حمایت از تولید داخل، نظارت دقیق بر استاندارد و کیفیت تجهیزات (از جمله همافزایی با زیرساختهای آزمایشگاهی معتبر مانند آزمایشگاه پژوهشگاه نیرو ، EPIL)، مسیر داخلیسازی و تسهیل دسترسی به قطعات استاندارد با سرعت در حال پیگیری است تا گلوگاههای تأمین رفع شوند.
۶. تفکیک مقیاس مصرف خانگی از واحدهای صنعتی و تجاری
منتقدان به درستی اشاره کردهاند که نیاز یک کارخانه یا معدن با یک واحد ۵ کیلوواتی خانگی متفاوت است؛ به همین دلیل، بخش خصوصی طرح خود را محدود به منازل مسکونی نکرده و اصناف، واحدهای تجاری کوچک، بخش کشاورزی و صنایع کوچک را نیز با مدلهای متناسب و مقیاسپذیر در این طرح دیده است تا هر بخش متناسب با نیاز مصرفی خود پوشش داده شود.
۷. طی مراحل قانونی و همافزایی بینبخشی
طرح جدید ساتبا پس از موافقت وزیر محترم نیرو، هماکنون در مرحله طی مراحل قانونی، هماهنگی با وزارت امور اقتصادی و دارایی، سازمان برنامه و بودجه و صندوق توسعه ملی است. این یعنی رویکرد ساتبا عجولانه نبوده، بلکه مبتنی بر ایجاد بسترهای قانونی محکم پیش میرود تا از هرگونه شعارزدگی جلوگیری شود.
۸. استقبال بازار و اعلام آمادگی سرمایهگذاران
برخلاف این فرض که طرحها صرفاً روی کاغذ باقی میمانند، تاکنون سرمایهگذاران بخش خصوصی با ظرفیتی بالغ بر ۴۵۰۰ مگاوات برای مشارکت در این برنامه اعلام آمادگی کردهاند که نشاندهنده جذابیت اقتصادی مدل و اعتماد بازار به چارچوبهای جدید ساتبا است.
۹. استمرار وامهای حمایتی بانکی همزمان با طرحهای جدید
علاوه بر مدل نوین صندوق توسعه ملی، مسیرهای حمایتی پیشین (مانند تسهیلات بانکی با نرخ سود ترجیحی ۱۴ درصد و بازپرداخت ۶۰ ماهه از طریق سامانههایی چون مهرسان و بانکهای عامل) همچنان فعال است تا گزینههای متنوعی برای مشارکت متقاضیان با توان مالی مختلف فراهم باشد.
۱۰. تکلیف روشن بازگشت سرمایه و حرکت از کاغذ تا عمل
راهبرد ساتبا در دولت چهاردهم شفاف است: پیش از توسعه کمی، تضمین بازگشت سرمایه، شفافیت مالی و تأمین زنجیره تجهیزات در دستور کار قرار گرفته است.
پایگاه تحلیلی خبری "نفتیها" همواره از دریافت دیدگاهها، توضیحات و پاسخهای سازمانها، شرکتها و مجموعههای مرتبط درباره گزارشهای منتشرشده استقبال میکند و حق پاسخگویی و ارائه توضیحات را برای تمامی طرفهای مورد اشاره در گزارشها محترم میشمارد؛این رسانه همچنین آمادگی دارد واکنشها و جوابیههای دریافتی را در چارچوب اصول حرفهای رسانهای منتشر کند.