نفت روی آب، بازار در دست رقبا؛ چه کسانی از مدل فعلی فروش نفت سود می‌برند؟

نفتی ها /فرصتی کم‌نظیر برای افزایش فروش نفت و بازپس‌گیری سهم ایران از بازار جهانی فراهم شده بود؛ اما برخی برآوردها همچنان از وجود حدود ۷۰ میلیون بشکه نفت ایران روی آب حکایت دارد؛ سرمایه‌ای که می‌توانست به درآمد کشور تبدیل شود، در حالی‌که رقبایی چون روسیه و عربستان برای تصاحب سهم ایران از بازار فعال‌تر شده‌اند.

در این بین بازگشت برخی مدیران قدیمی، تغییرات مرتبط با نیکو و محدودتر شدن حلقه تریدرها نیز بر ابهامات افزوده؛ تاجاییکه شنیده‌هایی از اصرار تیم جدید فروش نفت بر تمرکز فروش در دست چند تریدر خاص بعنوان دلیل عدم بهره‌گیری از فرصت طلایی فروش، حکایت دارد.

هرچند که مسئله فراتر از عملکرد یک تیم است؛ مدل فروش نفت ایران از اساس نیازمند بازنگری است. چرا فروش مستقیم و ایجاد روابط پایدار با پالایشگاه‌ها، به‌ویژه در بازار استراتژیک چین، هیچ‌گاه در اولویت واقعی قرار نگرفته و چرا واسطه‌ها همچنان نقشی پررنگ در تجارت نفت ایران دارند؟

این در حالی است که در صنعت نفت، نیروهای توانمندی حضور دارند که با برخورداری از اختیار و فضای لازم، حتی امروز نیز قادر به بازاریابی و فروش نفت موجود روی آب هستند؛ اما سال‌هاست این ظرفیت آن‌گونه که باید به کار گرفته نشده است. آیا تفکر حاکم بر ساختار فروش مانع میدان دادن به این نیروهاست یا فشارها و منافعی خارج از صنعت نفت اجازه اصلاح این مسیر را نمی‌دهد؟

حالا پرسش جدی این است: چه کسانی از تداوم فروش غیرمستقیم و واسطه‌محور نفت ایران سود می‌برند؟ چرا فروش مستقیم به پالایشگاه‌ها همچنان در حاشیه است و چه منافعی مانع استفاده از نیروهای توانمند و اصلاح ساختار فروش نفت کشور شده است؟