حوزه نفت و انرژی همواره سرشار از حواشی و اتفاقات غیرمترقبه و داستان‌های مختلف است، که در این بخش به این حواشی خواهیم پرداخت.

نفتی ها /حاشیه نخست این هفته پایگاه تحلیلی خبری "نفتی‌‎‌ها" با ماجرای تکرار نسخه منسوخ قیمتی برای درمان درد مصرف بنزین آغاز می‌شود؛ بحث بنزین این هفته از جایی آغاز شد که مالک شریعتی، عضو کمیسیون انرژی مجلس، از احتمال افزایش نرخ سوم بنزین از ۵ هزار به ۱۰ هزار تومان خبر داد؛ موضوعی که به سرعت به یکی از مهم‌ترین حاشیه‌های حوزه انرژی تبدیل شد. هرچند سخنگوی دولت چند روز بعد تأکید کرد هنوز هیچ تصمیمی درباره تغییر قیمت یا سهمیه بنزین گرفته نشده و تنها راهکارهای مدیریت مصرف در حال بررسی است، اما همین اظهارنظرها بار دیگر نگرانی‌ها درباره سیاست دولت در قبال ناترازی بنزین را افزایش داد.

آنچه محل انتقاد است، نه صرفاً شایعه افزایش قیمت، بلکه اصرار بر راهکاری است که پیش‌تر ناکارآمدی آن اثبات شده است؛ تجربه اجرای نرخ سوم ۵ هزار تومانی نشان داد افزایش قیمت، مصرف را به شکل معنادار کاهش نداد و حتی استفاده از کارت جایگاه نیز تغییر محسوسی نکرد. تا زمانی که ناوگان حمل‌ونقل عمومی فرسوده، خودروهای داخلی پرمصرف و زیرساخت‌های مدیریت مصرف اصلاح نشوند، گران کردن بنزین بیش از آنکه بحران انرژی را حل کند، فشار تورمی تازه‌ای بر اقتصاد و معیشت خانوارها تحمیل خواهد کرد. مسئله اصلی امروز کمبود بنزین نیست؛ بلکه نبود یک برنامه جامع برای مدیریت مصرف است.

حاشیه دوم این هفته هم به انتقاد مجلس از تغییر ۱۱ مدیر حوزه فروش نفت طی دو سال گذشته اختصاص دارد؛ عضو هیأت‌رئیسه مجلس با اعلام ورود کمیسیون انرژی به این پرونده، از وزیر نفت خواست درباره علت این جابه‌جایی‌های مکرر و آثار آن بر عملکرد فروش نفت توضیح دهد. طرح این موضوع در شرایطی است که فروش نفت مهم‌ترین منبع درآمد ارزی کشور محسوب می‌شود و بیش از هر زمان دیگری به ثبات مدیریتی نیاز دارد.

مدیریت فروش نفت، بخشی نیست که بتوان آن را با آزمون و خطا اداره کرد. بازارهای صادراتی، مشتریان و مسیرهای فروش در شرایط تحریم بر پایه اعتماد، تجربه و روابط بلندمدت شکل می‌گیرند. تغییرات پی‌درپی مدیران، این پیام را به بازار منتقل می‌کند که راهبرد مشخصی در این حوزه وجود ندارد. اگر وزارت نفت برای این تغییرات استدلال فنی و عملکردی قانع‌کننده‌ای ارائه نکند، این انتقاد تقویت خواهد شد که یکی از حساس‌ترین بخش‌های اقتصاد کشور، گرفتار بی‌ثباتی مدیریتی شده است./ ایلنا

حاشیه سوم هم به آخرین وضعیت پالایشگاه‌های  کشور می‌پردازد؛ دبیر انجمن صنفی صنعت پالایش این هفته اعلام کرد به‌جز یک پالایشگاه که در جریان جنگ ۱۲ روزه آسیب دیده، همه پالایشگاه‌های کشور بدون مشکل در مدار تولید قرار دارند و واحد آسیب‌دیده نیز حداکثر تا یک ماه آینده به بهره‌برداری بازخواهد گشت. این خبر، خیال بازار را از بابت تأمین فرآورده‌های نفتی تا حد زیادی آسوده کرد و نشان داد صنعت پالایش در مدیریت بحران عملکرد قابل قبولی داشته است.

اما عبور از بحران به معنای پایان چالش نیست. جنگ اخیر نشان داد امنیت انرژی تنها با ظرفیت تولید تضمین نمی‌شود؛ بلکه تاب‌آوری تأسیسات، سرعت بازسازی و آمادگی برای شرایط اضطراری اهمیت بیشتری پیدا کرده است. اگر این تجربه به سرمایه‌گذاری در نوسازی تجهیزات، تقویت پدافند غیرعامل و افزایش انعطاف‌پذیری پالایشگاه‌ها منجر نشود، صنعت پالایش در بحران‌های بعدی دوباره با همان آسیب‌پذیری روبه‌رو خواهد شد/ سناپ

 

حاشیه چهارم هم به ماجرای هوشمندسازی یارانه گازوئیل می‌پردازد؛ یکی از متفاوت‌ترین خبرهای این هفته، اعلام کاهش روزانه ۵ تا ۸ میلیون لیتر مصرف گازوئیل با اجرای سامانه‌های پایش هوشمند و استفاده از هوش مصنوعی بود. به گفته مسئولان، با به‌روزرسانی سامانه کارت سوخت، تحلیل داده‌ها و رصد دقیق زنجیره توزیع، مصرف نفت‌گاز کاهش یافته و کشور از واردات این فرآورده بی‌نیاز شده است. این اتفاق در حالی رخ داده که سال‌های گذشته، همواره افزایش قیمت به‌عنوان اصلی‌ترین راهکار مدیریت مصرف مطرح می‌شد.

اهمیت این تجربه در آن است که نشان می‌دهد مدیریت هوشمند می‌تواند جایگزین سیاست‌های پرهزینه قیمتی شود. وقتی فناوری قادر است میلیون‌ها لیتر از مصرف و قاچاق سوخت را کاهش دهد، این سؤال مطرح می‌شود که چرا چنین الگوهایی با سرعت بیشتری در بخش بنزین اجرا نمی‌شوند. شاید مهم‌ترین درس این هفته برای سیاست‌گذاران همین باشد؛ اصلاح نظام حکمرانی انرژی، بیش از آنکه به افزایش قیمت نیاز داشته باشد، به داده، فناوری و مدیریت هوشمند وابسته است./ تسنیم

"لازم به ذکر است درج اخبار حواشی هفتگی حوزه نفت و انرژی در این بخش به منزله تایید آنها نیست و سایت تحلیلی خبری نفتی‌ها صرفا گردآورنده اخبار در این بخش خبری می‌باشد."